Xí quách là gì? Nguồn gốc và phân loại xí quách

Feb 09 2018 11:33:54

Có lẽ bạn đã từng nghe đâu đó nhắc đến hoặc thấy dân nhậu khi vào quán thường gọi “xí quách” để nhâm nhi và thắc mắc không biết xí quách là gì?Cùng tìm hiểu về nguồn gốc, phân loại cũng như cách làm xí quách ngon tại nhà nhé!

Xí quách

Xí quách là gì?

Xí quách là phát âm theo tiếng Quảng Đông của từ “trư cốt”, có nghĩa là xương heo và được người miền Nam sử dụng phổ biến hơn so với các vùng miền khác. Ban đầu xí quách đơn thuần dùng để chỉ xương heo nhưng sau đó được mở rộng ra để gọi cho nhiều loại xương khác như: xương bò, xương gà, xương dê...

Công dụng của xí quách

Xí quách thường được dùng để ninh, hầm làm nước dùng nấu nhiều món ăn như: lẩu, canh, cháo, các loại súp và nước xốt... Nhờ quá trình hầm (ninh) lâu trong nước sôi mà lớp thịt mỏng hoặc gân còn dính ngoài xương trở nên mềm hơn hặc dễ dàng tách rời khỏi xương, và cùng với tủy xương giúp cho nước dùng ngọt, bổ dưỡng.

Các loại xí quách có khá nhiều tác dụng như: tiêu khát, giải độc, hoạt huyết, nhuận sắc; chữa chứng đồi sán, tiểu đường, khô da...

Nước dùng hầm xí quách bổ dưỡng

Ăn những món được chế biến từ nước dùng xí quách sẽ giúp hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa tốt hơn nhờ vào các amino axit như: proline và glycine, giúp cơ thể hấp thu nhiều dưỡng chất đồng thời hạn chế tình trạng đầy hơi, tiêu chảy và đau bụng.

Bên cạnh đó, nước hầm xí quách còn giúp bạn có thêm nhiều khoáng chất tốt cho sức khỏe của hệ cơ và xương, giúp hạn chế nguy cơ mắc bệnh loãng xương. Trong xí quách rất giàu các chất như: canxi, magiê, phospho và gelatin sẽ góp phần giúp xương thêm cứng và chắc khỏe.

Phân loại xí quách

Xí quách được chia thành nhiều loại, mỗi loại lại có độ ngon và được dùng để chế biến nhiều món ăn đa dạng. Các loại xí quách gồm:

  • Xương đầu: Gồm 2 vùng là xương mặt và xương sọ.
  • Xương sống: Xương sống là trục dọc của bộ xương và xương cơ thể, có rất nhiều đốt sống nối tiếp nhau tạo thành.
  • Xương sườn: Có bao nhiêu đốt sống lưng thì có bấy nhiêu đôi xương sườn. Xương  sườn là xương dài, cong, mỏng, dẹp có hai đầu (trên, dưới), phần giữa là thân.
  • Xương ức: Là xương lẻ hình cái thuyền, mỏng, xốp nắm dưới lồng ngực, làm chỗ tựa cho các sụn sườn.Xương ức có một thân hai đầu, được tạo thành từ các đốt xương ức. Ở xương ức heo, có 6 đốt nối với nhau bởi các đĩa sụn sợi.
  • Xương chi trước: Gồm các xương bả vai, xương chân trước, xương cẳng chân trước, xương cổ chân (xương cườm), xương móng.
  • Xương chi sau: Xương chi sau gồm xương chậu, xương đùi, xương cẳng chân, xương cổ chân, xương bàn chân và xương ngón chân.
  • Xương ống: Đây là phần xương của bắp chân. 

Tùy vào mục đích mà mỗi loại xí quách đều có công dụng riêng. Tuy nhiên, khi lựa chọn phần xí quách ngon nhất để hầm, ninh, chế biến nước dùng cho các món ăn thì người ta thường lựa chọn xuơng ống. Do thành phần chủ yếu của xương ống là tủy sống nên có chứa rất nhiều canxi, vitamin A và chất béo tốt cho sức khỏe.

Xương ống là phần xí quách ngon thường sử dụng để nấu nước dùng

Để nước dùng xí quách thơm ngon và trong, khi hầm ta nên cho vào ít nước mắm, cho xương vào đun sôi, hạ nhỏ lửa, hầm vừa mềm tới và thỉnh thoảng vớt bọt.

Cách làm lẩu xí quách ngon tại nhà

Xí quách thường dùng làm lẩu xí quách, một loại lẩu có hương vị mới lạ, ít xuất hiện trong thực đơn của các nhà hàng. Lẩu xí quách được chế biến từ nước xương hầm kết hợp với các nguyên liệu như táo đỏ, lê, nấm tuyết nhĩ... nên nước lẩu thơm mùi rau quả rất tinh khiết, vị thanh thanh, ăn kèm cùng với thịt gà hay tôm rất hấp dẫn. Cùng bỏ túi cách làm món lẩu xí quách cực hấp dẫn dưới đây để chuẩn bị cho gia đình bạn thưởng thức nhé!

Món lẩu xí quách hấp dẫn

Nguyên liệu:

  • 1,5kg xương ống bò (có thể thay thế heo)
  • 1 củ cải trắng
  • 1 củ cà rốt
  • 1 trái lê
  • 1 trái bắp Mỹ
  • 1 củ hành tây
  • 200g nấm đùi gà
  • 1 vuông đậu hũ non (hoặc 1 cây đậu hũ non tròn)
  • 2-3 củ hành tím khô
  • 2-3 tép hành lá
  • Gia vị: Đường, muối, hạt nêm...
  • Rau ăn kèm: 1 bắp cải thảo vừa, 2 bó cải ngọt, 1 bó cần tây, 1 bó rau cần ô, 4 vắt mì trứng (hoặc bún)

Cách làm:

Bước 1: Sơ chế nguyên liệu

  • Rửa sạch xương, trụng sơ qua nước sôi, trong quá trình nấu thường xuyên vớt bọt cho nước lẩu được trong. Hành tím khô nướng sơ qua lửa.
  • Rau củ rửa sạch. Bắp chặt khúc dài khoảng 4cm. Lê gọt vỏ, bỏ hạt, cuốn rồi chẻ nhỏ. Cà rốt tỉa hoa cắt khoanh vừa ăn. Hành tây thái múi cau.

Bước 2:

Xương chần qua nước sôi, rửa sạch với nước lạnh rồi cho vào nồi, thêm 2 lít nước đậy nắp đun sôi rồi hạ nhỏ lửa ninh trong khoảng 60 phút cho xương ra nước. Cho vài củ hành tím đã nướng vào nấu cùng xương. Muốn tăng thêm hương vị, bạn cho thêm đầu hành, ít tôm khô.

Bước 3:

Cho phần củ cải trắng, bắp, lê vào phần nước xương đã ninh trước đó, đậy nắp và nung lửa nhỏ khoảng 30-45 phút cho các nguyên liệu chín mềm, ra nước ngọt. Khoảng nửa thời gian ninh, khi bắp, của cải trắng, lê mềm bạn cho cà rốt vào. Đun lê ra hết nước ngọt thì vớt lê ra, cho hành tây vào, nêm: 1 muỗng canh muối, 1 muỗng canh đường, 2 muỗng canh hạt nêm khuấy đều cho gia vị tan, nêm nếm vừa ăn là được.

Với những thông tin về nguồn gốc, phân loại, công dụng và cách nấu lẩu xí quách trên đây, hi vọng đã giúp bạn hiểu hơn về xí quách là gì. Chúc bạn nấu thành công món lẩu xí quách hấp dẫn cho cả nhà cùng thưởng thức!

Tham khảo thêm bài viết liên quan: Phá lấu là gì?

Database error

ERROR From DB mySQL

DB Error: Database query failed!
» Error No: 1194
» Error detail: Table 'bd_estore_online_users' is marked as crashed and should be repaired
» Query: SELECT * FROM bd_estore_online_users WHERE store_id = '25815' AND uid='0' AND usertype='0' AND ip='54.80.219.236' Database error

ERROR From DB mySQL

DB Error: Database query failed!
» Error No: 1062
» Error detail: Duplicate entry '11700399' for key 'PRIMARY'
» Query: INSERT INTO bd_estore_online_users (id,store_id,sid,uid,username,usertype,ip,last_updated,last_page) VALUES (NULL,'25815','hdnomsokta521no4ea9tbh0ka0','0','Guest','0','54.80.219.236','2018-09-23 15:26:29','/a424118/xi-quach-la-gi-nguon-goc-va-phan-loai-xi-quach.html')